Το κράτος ως λάφυρο και ο ψηφολαός

Ο Άντριου Τζάκσον πάνω στα λάφυρα

Τις τελευταίες μέρες σπάμε πλάκα με τις παρεμβάσεις που κάνει ο δήμαρχος Αθηνών στο κέντρο. Ομολογουμένως, ορισμένα από αυτά που κυκλοφορούν στα κοινωνικά μύδια είναι πολύ πετυχημένα. Βέβαια, προσπαθούμε να διασκεδάσουμε τη μιζέρια μας αφού αυτές οι παρεμβάσεις ταλαιπωρούν από τη μία (ρωτήστε ένα ταξιτζή, άν τολμάτε), δημιουργούν εύλογες ανησυχίες με το κόστος από την άλλη. Η καταφυγή στο χιούμορ ίσως να είναι ένας αμυντικός ψυχολογικός μηχανισμός που σε προστατεύει από την πραγματικότητα. Ίσως να έχουμε γίνει όλοι αναίσθητοι και να μην μπορούμε να κάνουμε αλλιώς. Δεν μπορώ να πω με σιγουριά.

Το σίγουρο, πάντως, είναι ότι πλέον ανεχόμαστε τα πάντα. Πχ, πριν από μερικές μέρες ο Άδωνις Γεωργιάδης απείλησε εισαγγελέα με δίωξη και δεν έτρεξε κάστανο, ούτε καν σε δικαστικά συνδικαλιστικά όργανα (βγήκε μια πολύ χλιαρή ανακοίνωση υπέρ της Τουλουπάκη, από τον πρόεδρο και τον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου). Έπειτα ο Πέτσας σε ερώτηση δημοσιογράφου για το θέμα, επικαλέστηκε μια φαιδρότατη δικαιολογία, ότι ο Άδωνις μίλησε ως πολίτης. Λες και απευθύνεται σε ηλίθιους. Μπορεί και να έχει δίκιο...

Βέβαια, δεν είναι να έχεις πολλές απαιτήσεις από τον συγκεκριμένο πολιτικό. Εδώ δεν δίνει στη δημοσιότητα την λίστα με τα ΜΜΕ στα οποία κατευθύνθηκαν τα 20 εκ. της καμπάνιας «Μένουμε σπίτι», προσπαθώντας με νοητικές ακροβασίες και νηπιακές υπεκφυγές να αποφύγει την οφειλόμενη απάντηση. Απορώ με ποιο σκεπτικό έγινε κυβερνητικός εκπρόσωπος ένας άνθρωπος με μηδενικές επικοινωνιακές ικανότητες. Ακόμα και η εκφορά του λόγου του έχει άgliυτα προβgliήματα...

Εδώ είναι που σταματάει η λογική ως εργαλείο ερμηνείας της νοοτροπίας διακυβέρνησης και υπεισέρχεται το συμφεροντολογικό στοιχείο στην κουβέντα. Υποτίθεται ότι η τωρινή θα ήταν μια κυβέρνηση αρίστων, τα στελέχη της θα ήταν δοκιμασμένα και πετυχημένα στην επαγγελματική τους πορεία. Αντ' αυτού, διαπιστώνουμε όλο και περισσότερο, όσο περνάει ο καιρός, ότι η λέξη νεποτισμός και παρεοκρατία (από την παρέα κι όχι το παρεό, δυστυχώς) είναι πολύ λίγα για να περιγράψουν ακριβώς την κατάσταση.

Αυτή η νοοτροπία, ότι η χώρα μας ανήκει τώρα που ανεβήκαμε στα πράγματα δεν είναι καινούρια. Το περίφημο spoils system μάς έρχεται από την αντίπερα όχθη του Ατλαντικού και καθιερώθηκε στις πρώτες δεκαετίες του 19ου αιώνα, με την εκλογή του Άντριου Τζάκσον ως προέδρου των ΗΠΑ. Κύρια αρχή του ήταν ότι το κράτος είναι τσιφλίκι της κυβέρνησης. Της κάθε κυβέρνησης. Η οποία δίνει δουλειά κατά προτεραιότητα σε ημετέρους. Και κατ' αποκλειστικότητα, ενίοτε, αν δεν τη νοιάζει να κρατήσει τα προσχήματα...

Αν δει κανείς χωρίς κομματικές παρωπίδες την πολιτική ιστορία των τελευταίων 45 ετών, θα διαπιστώσει ότι το ελληνικό πολιτικό σύστημα είναι το κατ' εξοχήν λαφυραγωγικό σύστημα. Απλώς τον τελευταίο χρόνο, η επιστροφή σε αυτό έγινε με τέτοια φόρα που ζαλιστήκαμε. Θα μου επιτρέψετε να εξαιρέσω τα χρόνια διακυβέρνησης της "αριστεράς", όχι γιατί δεν ήθελε να ελέγξει τους αρμούς της εξουσίας (σικ) με τους όρους που θέτει η αστική κοινοβουλευτική δημοκρατία, αλλά γιατί δεν πρόλαβε (ναι, είμαι κακοπροαίρετος).

Τι να πρωτοθυμηθεί κανείς:

• τα σκόιλ ελικικού και τα εκατομμύρια για υλικό που απαξίωνε επιστήμονες

• τα λεφτά για την καμπάνια «Μένουμε σπίτι» σε σάιτ φίλων και κουμπάρων (βγήκε το πόρισμα για τις διαφημίσεις του ΚΕΕΛΠΝΟ, για να πάρετε μια ιδέα)

• την απευθείας ανάθεση της διαφήμισης του τουρισμού σε "μη κερδοσκοπική ΑΕ" (παγκόσμια πρωτοτυπία) με πληθώρα παρατυπιών

• την ανάθεση στην αδερφή του ΠΘ της πρωτοβουλίας για τα αιολικά πάρκα, με τη γυναίκα του Γεραπετρίτη ως νομικό σύμβουλο της ΡΑΕ που τα εγκρίνει και τον πεθερό του ως ειδικό στην κατασκευή τους..

• τις ζαρντινιέρες με τις μαραμένες πικροδάφνες που κόστισαν όσο ένας βασικός μισθός...

• την αναβολή για του χρόνου της δόσης για τις τηλεοπτικές άδειες

κπλ..

Η αντίδραση από τον λαό ανύπαρκτη. Τόσα χρόνια κρίσης έχουν κάμψει τις αντιστάσεις. Πάντως, δεν είμαι σίγουρος αν τελεί υπό την επήρεια σοκ (και δέους) ή αν έχει αποχαυνωθεί σε τέτοιο βαθμό που να μην του κάνει τίποτα εντύπωση πλέον. Η δημοκρατία προϋποθέτει έναν δήμο, ένα πολιτικό υποκείμενο που να είναι ενεργό στη διακυβερνητική διαδικασία. Όχι έναν άμορφο εσμό μονάδων που ασχολείται με τα κοινά 5 λεπτά κάθε τέσσερα χρόνια, επιλέγοντας αυτόν που του υποσχέθηκε τα περισσότερα. Αυτό που ονομάζουμε ψηφολαό..

Η συγκρότηση της μάζας σε λαό είναι αυτό που λείπει από την τωρινή συνθήκη. Είναι αυτό που κάνει τη δημοκρατία μας να κυλά όλο και πιο χαμηλά. Βέβαια, εκτιμάς πάντα αυτό που είχες όταν το χάσεις. Αλλά πρέπει να φτάσουμε εκεί;